İçindekiler
Kısa cevap: Türkçe sesli betimlemeli dizilerin en geniş kataloğu Netflix’te: Kulüp, Bir Başkadır, Kübra, Erşan Kuneri, Şahmaran, Organize İşler gibi yerli yapımların yanında Squid Game, Wednesday ve Stranger Things de var. TRT’nin tabii platformunda Şebeke ve İmam Gazâlî gibi dizilerde Türkçe sesli betimleme ve işitme engelliler için ayrıntılı altyazı seçeneği bulunuyor. Apple TV’de de Severance gibi dizilerde Türkçe sesli betimleme var. HBO Max’te ise sesli betimleme yalnızca İngilizce.
Sesli betimleme, ekranda olan ama diyalogda anlatılmayan şeyleri (bir karakterin yüz ifadesini, mekânı, bir eylemi) diyalogların arasındaki boşluklarda sesli olarak anlatan bir ses kanalı. Görme engelli ve az gören izleyicilerin bir diziyi gören izleyiciyle aynı şekilde takip etmesini sağlıyor. İşitme engelli izleyiciler için ise yalnızca konuşmaları değil, kapı çarpması, müzik ya da gülüşme gibi sesleri de yazan ayrıntılı altyazı var.
Türkiye’de bu seçeneklerin hangi dizilerde olduğunu toplu olarak gösteren bir kaynak yok; platformlar da bunu çoğu zaman yalnızca oynatıcının içinde gösteriyor. Bu rehberde platformların Türkiye sayfalarını tek tek taradık ve her platformda bu seçeneklerin nasıl açıldığını da yazdık.
Netflix: Türkçe sesli betimlemeli diziler
Netflix’in Türkiye sayfalarında ses seçenekleri arasında “Türkçe – Sesli Betimleme” görünen diziler:
| Yerli diziler | Yabancı diziler |
|---|---|
| Kulüp, Bir Başkadır, Kübra, Erşan Kuneri, Hakan: Muhafız, Atiye, Şahmaran, Kuş Uçuşu, Pera Palas’ta Gece Yarısı, Aşk 101, 50M2, Yaratılan, Uysallar, Masumiyet Müzesi, Kimler Geldi Kimler Geçti, Organize İşler, Seni Tanıyorum | Squid Game, Wednesday, Stranger Things, Berlin ve Kakımlı Kadın |
Filmlerde de var: Geçen Yaz ve Aşkın Kıyameti Türkçe sesli betimlemeli. Bu listeden de anlaşılacağı gibi Netflix’in Türk yapımlarının büyük kısmında Türkçe betimleme bulunuyor; yabancı dizilerde ise durum diziden diziye değişiyor. Örneğin La Casa de Papel’de sesli betimleme yalnızca İngilizce ve İspanyolca; Türkçesi yok.
Nasıl açılır? Bir bölümü oynatırken ses ve altyazı simgesine gir, ses listesinden adında “Sesli Betimleme” geçen seçeneği seç. Televizyonda bu menüye kumandanın yukarı ya da aşağı tuşuyla ulaşılıyor. Netflix’e göre bazı dizilerde her sezon ya da bölüm betimlemeli olmayabilir.
İşitme engelliler için: Netflix’in “açıklamalı altyazı” seçeneği, konuşmalarla birlikte duyulan sesleri de yazıyor. Altyazının yazı tipi, boyutu ve arka planı ayarlardan değiştirilebiliyor.
tabii ve TRT
TRT’nin tabii platformunda bazı dizilerin sayfasında ses seçeneği olarak “Türkçe – Sesli Betimleme”, altyazı seçeneği olarak “Türkçe (CC)” görünüyor. Doğruladığımız örnekler Şebeke, Yankı ve İmam Gazâlî. Arama sonuçlarına göre Koyu Beyaz, Yeşil Deniz: Milenyum, Aşkımız Yeter, Hay Sultan ve Küçük Dahi İbn-i Sina’da da bu seçenek var. tabii’nin ücretsiz katmanında hangi dizilerin olduğunu tabii’de izlenecek diziler rehberimizde anlattık.
TRT’nin ayrıca Engelsiz TRT adında ayrı bir sitesi ve YouTube kanalı var. Burada Taşacak Bu Deniz, Kudüs Fatihi Selahaddin Eyyubi, Barbaros Hayreddin ve Yedi Güzel Adam gibi TRT dizileri, görme ve işitme engelli izleyiciler için hazırlanmış versiyonlarıyla yayınlanıyor.
Apple TV
Apple TV’de bazı dizilerin Türkçe ses kanalı “AD” etiketiyle, yani sesli betimlemeli olarak listeleniyor; altyazılarda da işitme engelliler için hazırlanmış “SDH” seçeneği var. Örneğin Severance’ta ikisi de Türkçe. Apple TV, Eylül 2026’dan beri Türkiye’de iCloud+ aboneliğine dahil. Sesli betimlemeyi genel olarak açmak için cihazda Ayarlar → Genel → Erişilebilirlik → Sesli Betimleme yolunu izleyebilirsin.
Diğer platformlar
- HBO Max: Yardım sayfasına göre sesli betimleme yalnızca İngilizce olarak sunuluyor olabilir. Betimlemeli içerikler platformda “Sesli Betimleme” diye aratılarak bulunabiliyor.
- Prime Video: Betimlemeli ses kanallarının adında “[Sesli Açıklamalar]” geçiyor. Türkçe betimlemeli bir içerik doğrulayamadık.
- Disney+: Türkçe sesli betimleme olup olmadığını doğrulayamadık.
Televizyon kanallarında durum
Türkiye’de ulusal televizyon kanallarının erişilebilir yayın yükümlülüğü 2019’da çıkan bir yönetmelikle belirlendi. Buna göre kanalların aylık yayınlarının bir kısmı ayrıntılı altyazılı, işaret dilli ya da sesli betimlemeli olmak zorunda:
| Yönetmelikten sonra | Erişilebilir yayın oranı |
|---|---|
| 6 ay içinde | Yüzde 10 |
| 2 yıl içinde | Yüzde 25 (altyazı, işaret dili ve sesli betimlemenin her biri en az yüzde 5) |
| 5 yıl içinde | Yüzde 40 (her biri en az yüzde 10) |
Gece 02.00 ile 06.00 arasındaki yayınlar bu orana sayılmıyor ve erişilebilir programların en az bir gün önceden duyurulması gerekiyor. Ana haber bültenlerinden birinin her gün işaret diliyle yayınlanması da zorunlu. Yönetmelik yalnızca televizyon kanallarını kapsıyor; dijital platformlar için benzer bir zorunluluk yok.
Kanalların bir kısmı erişilebilir versiyonları ayrı sitelerde yayınlıyor. Örneğin Kanal D’nin görme ve işitme engelliler için ayrı bir “engelsiz” sitesi var.
Bu alanda çalışan kuruluşlar
- Sesli Betimleme Derneği (SEBEDER): 2006’da Boğaziçi Üniversitesi’nde gönüllü öğrencilerin kurduğu dernek, 2012’den beri Kanal D dizilerine sesli betimleme, işaret dili ve altyazı ekliyor.
- Engelsiz Filmler Festivali: Filmleri sesli betimleme ve ayrıntılı altyazıyla, söyleşileri işaret dili çevirisiyle sunan bir festival. 14.’sü Nisan 2026’da Ankara’da ücretsiz gösterimlerle yapıldı.
Yeni bir diziye başlamadan önce dil seçeneklerini kontrol etmek istersen, dublaj ve altyazı bilgisini her yazımızda ayrıca veriyoruz; örneğin Türkçe dublajlı Kore dizileri ve Disney+ Türkçe dublajlı diziler rehberlerimize bakabilirsin.
Erişilebilir izleme hakkında sorular
Sesli betimleme nedir?
Sesli betimleme, ekranda olup diyalogda anlatılmayan görüntüleri diyalogların arasında sesli olarak anlatan isteğe bağlı bir ses kanalıdır. Görme engelli ve az gören izleyicilerin diziyi takip etmesini sağlar.
Netflix’te Türkçe sesli betimleme nasıl açılır?
Bir bölümü oynatırken ses ve altyazı simgesine girip ses listesinden adında Sesli Betimleme geçen Türkçe seçeneği seçmen yeterli. Seçenek yalnızca betimlemesi olan dizilerde görünür.
Hangi dizilerde Türkçe sesli betimleme var?
Netflix’te Kulüp, Bir Başkadır, Kübra, Erşan Kuneri, Şahmaran, Organize İşler, Squid Game, Wednesday ve Stranger Things gibi dizilerde; tabii’de Şebeke ve İmam Gazâlî gibi TRT dizilerinde; Apple TV’de Severance gibi dizilerde Türkçe sesli betimleme var.
Televizyon kanallarının erişilebilir yayın zorunluluğu var mı?
Evet. 2019 tarihli yönetmeliğe göre ulusal kanalların aylık yayınlarının yüzde 40’ı ayrıntılı altyazılı, işaret dilli ya da sesli betimlemeli olmalı ve ana haber bültenlerinden biri her gün işaret diliyle yayınlanmalı.
Bilgileri nasıl topladık? Netflix, tabii ve Apple TV’deki ses ve altyazı seçenekleri 5 Kasım 2026’da platformların Türkiye’deki dizi sayfalarından okundu; oynatıcının içindeki menüleri her dizi için ayrı ayrı göremediğimiz için bir dizinin her bölümünde betimleme olduğunu garanti edemiyoruz. Açma adımları platformların resmî yardım sayfalarından, yasal oranlar Resmî Gazete’de 11 Ekim 2019’da yayımlanan yönetmelik metninden, kuruluşlarla ilgili bilgiler haberlerden alındı. Disney+, Prime Video ve HBO Max’te Türkçe sesli betimleme bulup bulamadığımızı açıkça belirttik; böyle bir içerik biliyorsan bize yaz.
Son kontrol: Kasım 2026
